Smit Transformatoren
Vervoer transformator door fa. Frederiks d.m.v. paardentractie (1913-1915)
Electromotorenfabriek (EMF) Dordt
Wikkelarij Ruckphen (1948)
Heemaf
Grote machine hal 1919
Heemaf
Poseren tijdens eerste proefrit van locomotieven voor Java. In midden met vlinderdasje HEEMAF directeur Keus (1928)
Heemaf
Elektrische centrale Helpman Groningen 1914
Heemaf
Wikkelarij 1922
Hazemeyer
Reyrolle hal (1922)
Hazemeyer
Floris Hazemeyer, oprichter van Hazemeyer bij de fabriek aan de Tuindorpstraat in Hengelo (1914)
EMF Dordt
Werklui van Willem Smit & Co's Electromotorenfabriek in Dordrecht (1916)
Systeem Coq Utrecht
Lossen van een 10 kV (1922)
TCS/Heemaf
Twentsch Centraal Station voor Stroomlevering / Heemaf (1916)
Smit Slikkerveer
Draaistroomgenerator 16-11-1912
Rento Hofstede Crull
De oprichter van de Heemaf bij een machine van de General Electric Company tijdens de Wereldtentoonstelling in Chicago (1893).
Systeem Coq Utrecht
Hidde Nijland, oprichter Coq Utrecht met de fabriek (1920)

Laatste updates

ZOEKPLAATJE: Nieuwe foto's van de Heemaf (1908-1950)

Willy Ahlers stuurde me weer een aantal prachtige foto's van de Heemaf die nog nergens gepubliceerd zijn. Van enkele foto's is er een jaartal of een korte beschrijving. Wie weet meer te vertellen over deze foto's? Graag reactie onder aan dit artikel of een e-mail naar: rudohermsen@hotmail.com 

Foto 1: blijkbaar bezat de Heemaf in het prille begin rond 1910 een boot voor transportdoeleinden. 

Foto 2: Bijschrift op de foto is Coevorden. Ik vond op Facebook nog een foto van Heemaf Coevorden. vanuit de lucht genomen en dat is zeker dit gebouw.  De Heemaf in Coevorden is ontstaan door het gebrek aan fabrieksmeisjes voor de telefonie afdeling in Hengelo. Daarom stichtte de HEEMAF een nevenvestiging in Drenthe. In Coevorden werden vanaf 1947 kiesschijven en andere telefoononderdelen gemonteerd, maar toen de PTT toestellen met druktoetsen vroeg, bleek de Heemaf niet in staat om die voor voor de PTT redelijke prijs te leveren. In 1977 kwam daarom een einde aan de telefoonproductie bij HEEMAF en de vestiging in Coevorden werd gesloten.

Lees meer

Film en foto's van de NS-loc serie 1200 locomotieven gemaakt door Heemaf/Werkspoor (1952)

Na de Tweede Wereldoorlog had de NS behoefte aan locomotieven die geschikt waren voor snelle personentreinen, maar ook voor zware goederentreinen. Steenkool was schaars en dus waren de elektrische treinen van de Heemaf uitermate geschikt voor dit project.  De NS-loc serie 1200 is een elektrische locomotief die tussen 1952 en 1998 werd ingezet door de Nederlandse Spoorwegen, vanaf 1999 tot 2009 werd gebruikt door ACTS Nederland BV en sinds 2010 in zeer beperkte mate nog actief is bij EETC.

In 1952 werd de eerste elektrische locomotief van de 1200 serie door Heemaf en Werkspoor afgeleverd (1201). Op 9 januari 1952 kwamen de 1201, 1202 en 1203 in dienst. Andere modellen volgen de jaren daarop. Er werden er in totaal 25 gebouwd.

Tekening van de 1201 loc gemaakt door Henry ? (www.google.nl)

Tekening van de 1201 gemaakt door een trein fanaat, met de naam Henry ?

 

Lees meer

Hofstede Crull en de rampspoed bij zijn elektromotorenfabriek "de VIJF" in Doetinchem (1920 - 1934) + FILM

In 1920 werd in Doetinchem - de bijna vergeten-  elektromotorenfabriek "DE VIJF" opgericht door Rento Hofstede Crull. Hofstede Crull, was elektriciteitspionier, oprichter van vele elektriciteitscentrales en van de Heemaf, het grootste elektrotechnische bedrijf van Nederland tot ver na WO II. Nadat Hofstede Crull in 1918 ruzie kreeg met de commissarissen van de Heemaf was het de beste oplossing dat Hofstede Crull weg zou gaan. Dit gebeurde ook, maar hij was niet de persoon om stil te gaan zitten.

Hij kocht een stuk grond in Doetinchem aan de Havenstraat (nabij de Oude IJssel en het oude centrum) en richtte daar de nieuwe elektromotorenfabriek "de VIJF" op, een concurrent voor de Heemaf en EMF Dordt. Van elektromotorenfabriek "de VIJF" was weinig bekend behalve dat het geteisterd werd door rampspoed tijdens zijn slechts 14 jarige bestaan. Hofstede Crull had weinig geluk met dit bedrijf dat een geduchte concurrent voor de Heemaf en EMF Dordt had moeten worden, maar heeft niet zo mogen zijn.

Lees meer

Eerste verkeerslichten in Nederland (Heemaf 1928)

Het eerste verkeerslicht in de wereld werd in 1868 in Londen geplaatst bij the Houses of Parliament op de hoek van de Bridge Street en New Palace Yard. De verkeerslichten waren niet voor het gewone verkeer maar om te zorgen dat de militaire politie kon oversteken. De eerste verkeerslichten in Nederland stonden in Den Haag en werkten met neon ringen, afkomstig van de Heemaf fabrieken (1928).

De Laan van Meerdervoort in Den Haag, was al in de jaren twintig van de vorige eeuw een drukke verkeersader. Daarom experimenteerde de politie in 1928 op het kruispunt Laan van Meerdervoort - Anna Paulowna straat met automatische verkeerslichten (fabricaat Heemaf). Dit waren de zogenoemde HEEMAF-lichten maar leken niet op de tegenwoordige lichten.

Neonverlichting
Deze HEEMAF-lichten bestonden uit een serie ringen van neonverlichting, die als afpelringen van buiten naar binnen één voor één aan- of uitgingen, van groen naar rood. Dit 'verkeerslicht' verving het klapbord waarmee de agenten met de hand het verkeer regelde.

Lees meer

De historie van Hazemeyer (1907-heden)

Van Hazemeyer naar Eaton in 100 jaar

FlorisHazemeyer

Floris Hazemeyer wordt geboren te Rotterdam op 24 april 1872. Zijn ouders verliest hij op jeugdige leeftijd. Na de lagere school gaat hij studeren aan de Academie (MTS) te Rotterdam en voltooid zijn praktische opleiding bij de Khotinsky in 1887 waar hij alle mogelijke technische problemen moet oplossen. De Kothinsky, een Russische zeeofficier, was de ziel van de onderneming, constructeur en uitvinder. Bij de Kothinsky maakte men gloeilampen, maar ook accu's en ondergrondse kabels (koperdraden in houten kokers) waarmee men een elektriciteitscentrale exploiteerde. Twee andere medewerkers van de Kothinsky (Roothaan en Alewijnse) waren zijn directe collega's. Zij verlieten in 1888 de Kothinsky om een gloeilampenfabriek in Nijmegen te beginnen. Floris Hazemeyer werkt nog enige tijd bij van Rietschoten en Houwens en bij de "Electriciteitsmij Volta" alvorens Hofstede Crull hem aanneemt.

Hofstede Crull 

Lees meer

De eerste elektrische wasmachines van Nederland (Vélo) met een elektromotor van de Heemaf (1928) + FILM

In 1928 bracht het bedrijf "Vélo Waschmachine Maatschappij" de eerste elektrisch aangedreven houten wasmachine van Nederland op de markt en dit verlichtte de werkzaamheden van de huisvrouwen omdat ze niet met hun handen in het water het zware schrobwerk hoefden te doen. Er was natuurlijk nog veel te verbeteren aan deze (semi automatische) wasmachine maar het prototype van de wasmachine zoals wij die nu kennen was gemaakt. Er kwam nog steeds veel handwerk bij kijken. De vrouwen moesten nog steeds het water verwarmen, sop maken, inweken, uitspoelen, mangelen en drogen en als laatste strijken. Verder waren de wasmachines ook te duur voor de gewone man.
De Heemaf uit Hengelo was in die tijd het grootste elektrotechnisch bedrijf van Nederland en zij werden gevraagd om de elektromotor te leveren die een deel van het wasproces zou moeten automatiseren. Concurrenten als EMF Dordt volgden snel met vergelijkbare elektromotoren voor concurrerende merken en vanaf de jaren dertig voorzag de Heemaf ook vele nieuwe wasmachinefabrikanten van elektromotoren. In totaal kende Nederland 14 wasmachine fabrikanten.

Lees meer

Project EMF Dordt - 3/8 beschrijvingen bij 779 foto's (1930-1950)

Eind 2016 kreeg ik via Henk Kolkman, vrijwilliger bij Historisch Centrum Overijssel te Zwolle een e-mail dat er nog ongeveer 2000 glas negatieven van EMF Dordt waren te vinden bij het HCO uit de jaren 1911 - 1950.  Aangezien dit niet het werkgebied was van HCO bood men ze aan bij beeldbank Dordrecht, maar die hadden in eerste instantie geen belangstelling. Hij stuurde ook een legenda mee van de fotograaf, maar die was gedeeltelijk compleet. Ik mis de nummers 1 tm 756. Vanaf nummer 757 tm 1536 is elke foto kort beschreven en van datum voorzien. Jammer genoeg is dus van foto nummer 1 tm 756 geen beschrijving want deze dateren uit het prille begin van de elektromotorenfabriek. 

Tot mijn verrassing vond ik op beeldbank Dordrecht een groot deel van de 2000 glas negatieven digitaal. Dit was verdeeld in een bruin en een geel fotoalbum en m.b.v. de foto beschrijvingen kunnen we in detail aangeven wat de foto voorstelt en uit welk jaar deze komt. Een deel van de foto's uit het prille begin (fotonummer 1 tm 756) heb ik al verwerkt in de historie van EMF Dordt en ga ik de komende tijd aanvullen. De legenda die ik compleet probeer te krijgen begint bij 1 januari 1930 en betreft foto nummer 757 tm 1156. In totaal bevat dit bruine fotoboek 1210 foto's. Daarnaast is er ook nog een geel fotoboek van latere datum en die nummering loopt tot 1956. Beide fotoalbums hebben dus betrekking op de 2000 glas negatieven die bij het HCO liggen.  Deel 2 zal ik t.z.t. op de website plaatsen en daarmee maak ik de historie van EMF Dordt compleet.

Lees meer

Uniek Heemaf fotoboek gevonden in de archieven van Techniekmuseum het HEIM (1918-1933)

Historicus Willy Ahlers vond een prachtig - nog niet eerder gepubliceerd - fotoboek van de Heemaf in de archieven van Techniekmuseum het Heim in Hengelo. Dit fotoboek wordt nu gedigitaliseerd. Bijgaand de foto's en zo mogelijk informatie wat het voorstelt. De foto's komen uit de periode 1918 tot eind 1930.  Mocht iemand nog informatie of aanvullingen hebben op de legenda bij de foto's dan hoor ik dat graag. Stuur dan een e-mail naar: rudohermsen@hotmail.com. De nummers van de legenda corresponderen grotendeels met de Heemaf glasnegatieven waar Jaap Tuik indertijd gedetailleerde beschrijvingen van heeft gemaakt. 

  • Foto linksboven: oude impregneerderij Heemaf uit 1918-1919.
  • Foto rechtsboven + 52141 en 52181  + foto onderaan: impregneerderij Heemaf met Maxei verdamping- en circulatietoestel (25-06-1935)

Lees meer

Korte geschiedenis

Hoe is de Holec ontstaan?

Meer dan 100 jaar geleden waren er in ons land naast Philips nog zes andere toonaangevende bedrijven op het gebied van de elektrotechniek. In volgorde van ouderdom waren dat:

  • Smit Slikkerveer: machines en installaties
  • Heemaf Hengelo: machines, onderdelen en installaties
  • Hazemeyer Hengelo: laag- en hoogspanningsinstallaties
  • EMF Dordt : elektromotoren
  • Smit Nijmegen: transformatoren
  • Coq Utrecht: hoogspanningsinstallaties

altWillem Benjamin Smit in 1888Pioniers als Willem Benjamin Smit (Smit Slikkerveer), Rento Hofstede Crull (Heemaf), Floris Hazemeyer (Hazemeyer),Thomas Rosskopf (Smit Transformatoren) en Hidde Nijland (Coq Utrecht) stonden allen aan de basis van de elektriciteitsvoorziening zoals deze vandaag de dag als vanzelfsprekend wordt gevonden.

Nu word met 1 druk op een knop (of via een APP op de smartphone) een elektrisch apparaat aan- of uitgezet. In het begin ging het er heel anders aan toe, want alles moest nog worden uitgevonden.

De geschiedenis gaat terug naar 1878 toen Willem Smit met een zelf gemaakte dynamo en een booglamp de fabriek van zijn vader elektrisch verlichtte. In 1886 werd door Willem een kleine elektriciteitscentrale aangelegd in Nijmegen t.b.v. de elektrische straatverlichting en eerder dat jaar werd de eerste elektriciteitscentrale van Nederland in Kinderdijk een feit. Rento Hofstede Crull ging hiermee verder en stond aan de basis van vele elektriciteitsbedrijven in Nederland en richtte in 1907 de Heemaf op. Dit was het grootste elektrotechnisch bedrijf van Nederland en men exporteerde wereldwijd.

Meer over deze pioniers in de elektrotechniek en de bedrijven die hieruit voortkwamen vinden we op deze website en ook op www.willemsmithistorie.nl, die hieraan gekoppeld is.

Na de Tweede Wereldoorlog en na de opbouw van ons land dienden de bedrijven hun aandacht meer te verleggen naar de export. Afzonderlijk waren ze daar niet groot genoeg voor. Daarom ontstond er samenwerking onder de naam Holec, eerst Hazemeyer en Heemaf samen in 1963. Daarvoor was Smit Slikkerveer in 1962 door de Heemaf overgenomen. In 1969 volgde ook Smit Nijmegen en Coq Utrecht. Deze website vertelt hun gezamenlijke geschiedenis.

Er staan nu meer dan 500 artikelen, duizenden foto's en een aantal bedrijfsfilms op deze website. De meeste artikelen zie je niet direct maar komen na een zoekactie tevoorschijn. 

 

Schrijf reactie (0 Reacties)

Uniek Heemaf fotoboek gevonden in de archieven van Techniekmuseum het HEIM (1918-1933)

Historicus Willy Ahlers vond een prachtig - nog niet eerder gepubliceerd - fotoboek van de Heemaf in de archieven van Techniekmuseum het Heim in Hengelo. Dit fotoboek wordt nu gedigitaliseerd. Bijgaand de foto's en zo mogelijk informatie wat het voorstelt. De foto's komen uit de periode 1918 tot eind 1930.  Mocht iemand nog informatie of aanvullingen hebben op de legenda bij de foto's dan hoor ik dat graag. Stuur dan een e-mail naar: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.. De nummers van de legenda corresponderen grotendeels met de Heemaf glasnegatieven waar Jaap Tuik indertijd gedetailleerde beschrijvingen van heeft gemaakt. 

  • Foto linksboven: oude impregneerderij Heemaf uit 1918-1919.
  • Foto rechtsboven + 52141 en 52181  + foto onderaan: impregneerderij Heemaf met Maxei verdamping- en circulatietoestel (25-06-1935)
Schrijf reactie (0 Reacties)

Unieke foto verhuizing Hofstede Crull oprichter Heemaf / De VIJF / ISEM uit Monschau (12-12-1935)

Jan Eijer stuurde een prachtige digitale foto van de verhuizing van Hofstede Crull waarop zijn opa te zien is die toen zijn vaste chauffeur van Hofstede Crull was. De foto is gemaakt voor zijn huis op 12 december 1935 door/of ontwikkelt en afgedrukt door "Photohaus Matter" in Montjoie-Eifel  (Monschau). De tweede man (van rechts gezien) op de voorgrond is de opa van Jan Eijer, Antonius Hendrikus Hulshof. Geboren 17-07 1898 te Hummelo en Keppel; overleden  21-03 1945 te Doetinchem. Beroep: chauffeur uit zijn paspoort uitgegeven op 22-11 1934 te Arnhem, met paspoortnummer 109644*

Antonius Hulshof werd de vaste chauffeur van Hofstede Crull vanaf december 1933 toen de motorenfabriek "de VIJF" van Hofstede Crull bijna failliet was gegaan (1934) en hij een ander bedrijfje had opgericht, de ISEM (later AKU, nu AKZO NOBEL). Antonius Hulshof ging automatisch mee naar dat bedrijf als chauffeur. In 1938 overleed Hofstede Crull en werd hij zijn baan kwijt als vaste chauffeur van Hofstede Crull. Op het einde van de Tweede Wereldoorlog werd Doetinchem gebombardeerd en overleed Antonius Hulshof aan de verwondingen die hij daar opliep.

Schrijf reactie (0 Reacties)

EMF Dordt luchtalarmsirene uit 1939 werkend te zien in een filmpje uit mei 2017

In november 1939 maakte EMF Dordt reclame voor luchtalarm sirenes speciaal voor WO II die net begonnen was.  Er werd blijkbaar ook een luchtalarm systeem aan Smit Slikkerveer verkocht, want deze zag ik toevallig op You Tube voorbij komen.  Dhr. Smits liet daar een werkend exemplaar zien en deze is echt zeldzaam want in 1940 werd de fabriek van EMF Dordt gebombardeerd en liep grote schade op. Er kon dus niet meer geproduceerd worden en daarbij had de bezetter de motoren nodig en op het einde van de oorlog werd het  ijzer omgesmolten vanwege de materiaal schaarste. Vandaag de dag is er vrijwel geen (werkend) exemplaar meer te vinden.

De fabriek van EMF Dordt was één van de zwaarst getroffen bedrijven in de Tweede Wereld Oorlog. Personeel werd te werk gesteld, de fabriek werd overgenomen en leeggeroofd en een aantal Joodse medewerkers eindigde in de concentratiekampen. Meer hierover kunt u lezen in de historie van EMF Dordt. 

Hieronder de film van de werkende luchtsirene van dhr. Smits uit 2017. Zet de speakers wat harder !

Het luchtalarm van Smit uit Slikkerveer werd aangedreven door een E.M.F Dordt 3 fase motor uit begin 1940. 

Specificaties: 

220/380v
16/9,3A
5,5PK
2900TPM
0,79Cos.f
20min kortsl.st

Alarmsirenes   

 

Links de EMF Dordt fabriek na de bombardementen van 1940. Rechts een schuilkelder uit 1940 op het terrein van EMF Dordt met daarbij 3 dames die klaar zitten om de kelder in te duiken wanneer het luchtalarm begint.

Met dank aan het You Tube filmpje van dhr. Smits.  Bron: HHG, film dhr. Smits / You Tube.

 

Schrijf reactie (0 Reacties)

Historische nieuwsflits

Mooie foto van Willem Willink - mede oprichter van de Heemaf - achter het stuur van een prachtige Peugeot (1905).

Op de interessante historische auto website van het Conam vond ik een prachtige foto van Willem Willink, de compagnon van Hofstede Crull. Samen waren zij de grondleggers van de Heemaf en dus niet alleen Hofstede Crull was een autofanaat maar ook Willem Willink was er al vroeg bij. De foto dateert uit 1905 en Willem Willink zit hier achter het stuur van een 7 pk Peugeot, type 56 met bouwjaar 1903. De passagiers zijn Tricot-Jan, Manke Jan Willink en Benjamin ter Kuile. 

Bron: Dr. Bastiaan Willink, schrijver van 'Heren van de Stoom'.

Heemaf reclame 1913

Reclame van de Heemaf uit 1913, bron: NRC.

 {jcomments off}

Schrijf reactie (0 Reacties)

Reclame Heemaf SKA motoren voor de molenaar (1931)

Deze reclame van de Heemaf had te maken met de overgang van windenergie naar elektromotoren. Molenaar Rotgerink uit Saasveld stond model voor deze reclame uit 30-08-1931. Bron: Historisch Centrum Overijssel te Zwolle.

{jcomments off}

Schrijf reactie (0 Reacties)

HHG Video Box

Cloud tag

Laatste nieuws

Laatste reacties

Uitgelicht

Statistieken

Aantal bekeken pagina's
3056349

Wie is online

We hebben 55 gasten en geen leden online

Nieuwsbrief

Our website is protected by DMC Firewall!