Smit Transformatoren
Vervoer transformator door fa. Frederiks d.m.v. paardentractie (1913-1915)
Systeem Coq Utrecht
Lossen van een 10 kV (1922)
EMF Dordt
Werklui van Willem Smit & Co's Electromotorenfabriek in Dordrecht (1916)
Systeem Coq Utrecht
Hidde Nijland, oprichter Coq Utrecht met de fabriek (1920)
Hazemeyer
Reyrolle hal (1922)
Heemaf
Wikkelarij 1922
Smit Slikkerveer
Draaistroomgenerator 16-11-1912
Heemaf
Grote machine hal 1919
Hazemeyer
Floris Hazemeyer, oprichter van Hazemeyer bij de fabriek aan de Tuindorpstraat in Hengelo (1914)
Heemaf
Poseren tijdens eerste proefrit van locomotieven voor Java. In midden met vlinderdasje HEEMAF directeur Keus (1928)
Rento Hofstede Crull
De oprichter van de Heemaf bij een machine van de General Electric Company tijdens de Wereldtentoonstelling in Chicago (1893).
Electromotorenfabriek (EMF) Dordt
Wikkelarij Ruckphen (1948)

Coq Utrecht

Coq Logo

De oprichting van Coq vindt plaats op 22 juli in 1916 met de stichting van N.V. Electro-Apparatenfabrieken "Systeem Coq" door Ir. H.A. Hidde Nijland. Nijland begon zijn loopbaan bij de NV Electrotechnisch Industrie v/h W. Smit en Co te Slikkerveer na in 1908 als 23 jarige elektro-technisch ingenieur te zijn afgestudeerd. Als student werktuigbouwkunde koos hij in 1905 voor de nieuwe studie richting elektrotechniek. Vandaar zijn mechanische en fysisch inzicht bij zijn latere ontwikkelingen.

Hendrik Arend Hidde Nijland werd in 1885 in Dordrecht geboren en overleed in 1962 in Laren (NH). In 1914 wilde hij samen met zijn oom A.C. Volker Adriaanzn een fabriek voor elektrotechnisch schakelmateriaal beginnen, maar het begin van Wereldoorlog I verhinderde dat. Wel gebruikte hij zijn voorletters HAHN, het Duitse woord voor een haan voor de naam van zijn bedrijf. Haan is in het Frans Coq. Omdat Frankrijk niet lukte richtte hij zich op de Nederlandse markt.

Doel was de vervaardiging van elektrische apparaten voor laag- en hoogspanningstoepassing. Het bedrijf werd gevestigd aan de Ridderschapstraat 6 in Utrecht. In 1917 nam Coq deel aan de eerste Utrechtse Jaarbeurs met hefboomschakelaars 500V en 350A, schakelborden, verdeelkasten, smeltveiligheden en scheidingsschakelaars tot 25kV.

Eerste personeelsfoto Coq Utrecht 1917

 Eerste personeelsfoto Coq Utrecht 1917 (zittend in het midden, Hidde Nijland). Bron: Archief Coq.

 

Het opstarten van de fabriek
Op 22 juli 1916 richtten H.A.H. Nijland, H.C. van Lely en A.C. Volker Adriaanzn. de N.V. Electro-Apparaten Fabriek “Systeem Coq” op. Commissaris en oom Arie Volker was hoofdaandeelhouder, neef Henk Hidde Nijland belastte zich met de dagelijkse leiding. Gestart werd met elektrische apparaten, maar al snel richtte men zich geheel op schakelmateriaal tussen 220 en 380 Volt.

Oprichting Coq Utrecht 1916

De oprichting van Systeem Coq, bron: NRC 01-09-1916 

Er was dus in 1916 een bescheiden begin van "Systeem Coq" in een voormalig koetsbedrijf aan de Ridderschapstraat no 6 in de binnenstad van Utrecht. De fabriek werd voorzien van machines en werktuigen. Men ging op zoek naar werknemers en lonen moesten betaald worden. Maar ook afnemers moesten worden "gekweekt" en bezocht worden –maar bovenal er diende geld te zijn. De oprichter had wel enige toezeggingen tot deelneming maat moest toch meer mensen voor zijn onderneming interesseren. Hij moest dit alles alleen doen, dus: overdag op reis en ’s avonds en dikwijls ’s nachts de zorgen voor de fabriek. Men meent vaak dat het in onze tijd het niet zo nodig is loodzware lasten van verantwoordelijkheden op de schouders te nemen omdat het zonder dat ook wel zal gaan. 

Stoommachine bij Coq Utrecht in het prille begin rond 1917.

Handschakelaar 1916 10 kV
Een van de eerste handschakelaars uit 1916 10kV.

Uitvinder Hidde Nijland
Wie de heer Hidde Nijland gekend heeft weet wel beter. Hij achtte zichzelf niet alleen verantwoordelijk voor de gang van zaken in het bedrijf, maar ook voor het handhaven van de goede naam van het fabricaat, zijn eigen schepping het "Systeem Coq" product van zijn geest. Hij bleef nooit stilstaan bij het reeds bereikte hoe indrukwekkend dat in de tijd waarin het tot stand kwam ook werd gevonden en ook werkelijk was. Hij bleef aan zijn geesteskind arbeiden, zocht onvermoeibaar naar verbeteringen, toetste zijn product aan de steeds zwaarder wordende eisen, welke de technische vooruitgang ging stellen en trachtte ook steeds daarop vooruit te lopen. Op deze wijze bouwde hij steen voor steen aan de fabriek die hij in zijn gedachte had.

Aan het eind van zijn leven liet hij een fabriek na met internationale vertakkingen. Met het bovenstaande is in kort bestek iets geschreven over de bijzondere persoonlijkheid van de overleden president-directeur dr. Ir. H.A. Hidde Nijland. Met betrekking tot het 46 jarig fabricageprogramma van zijn onderneming zegt ook onderstaand kort bestek met vaderlandse woorden:

Ay siet wat goede courage vermag


Eerste jaarbeurs Utrecht 1917Jaarbeurs Utrecht
In 1917 stond Hidde Nijland met een stand van Coq op de eerste jaarbeurs in Utrecht. Zie hieronder enkele foto's.

 

 Jaarbeurs Utrecht 1917 (Bron: Archief Utrecht)

Beursbezoek 1920 Prins Hendrik
In 1920 brengt prins Hendrik tijdens de beurs in Utrecht een bezoek aan de stand van Coq.

De fabriek tussen 1916 en 1920  

 

Links productie isolatoren, Rechts bankwerkerij.

 

Magazijn 1916-1920

 

Fabricage isolatoren 1916-1920

Polijsterij 1916-1920

 

 

Boorderij Coq 1916-1920

De administratie, planning en tekenkamer van Coq tussen 1916 en 1920 

 

kantoor van Coq (1916-1920).

 

 

Tekenkamer Coq (1916-1920)

 

Planning 1916. Let ook op het jongetje rechts. Ik schat hem rond de 14 jaar   

Kantoor van een van de afdelingschefs (1916).

Kantoor van Hidde Nijland (1916). Zie ook het schilderij met daarop het gebouw uit 1916.

Gebouwen 1916-1920

 

Voorgevel kantoor en fabriek van Coq aan de Ridderschapsstraat 6 te Utrecht.

Fabriek Coq (1916-1920). 

1916-1920 : Hidde Nijland met zijn commissarissen (Hidde Nijland 2e van rechts). 

Verhuizing van de fabriek naar een nieuw pand vanwege een grote brand.
Na enige jaren laagspanningsschakelmateriaal te hebben vervaardigd in de oorspronkelijke vestiging werd - na een brand in 1920 - het bedrijf in veertien dagen overgebracht naar een fabrieksgebouw, dat de oorsprong is van het latere Coq complex aan de Kanaalweg 72. 

 

Brand in het eerste fabrieksgebouw van Coq Utrecht (1920)

Gist en spiritusfabriek Kanaalweg 7
Luchtfoto Coq (1920)  

Gesloten schakelmateriaal
In 1922 verschijnt het eerste echt gesloten schakelmaterieel. In de kronieken staat ergens, dat het soms veel moeite kostte om nieuwe nog totaal onbekende vormen van hoogspanningsmaterieel ingang te doen vinden. Dhr. Nijland had hiervoor de volgende methode. Hij bezocht een bepaald bedrijf met de regelmaat van de klok een jaar lang eenmaal in de veertien dagen tot hij eindelijk een order kreeg (waarschijnlijk heeft hij toen al "volk" geroepen). Het is best mogelijk dat men dit deed om van hem af te zijn. Wanneer de eerste batterij echter eenmaal in bedrijf was, bleef dat bedrijf tot de afnemers behoren.

Al in 1922 wordt het eerste geheel gesloten hoogspanningsschakelmateriaal op de markt gebracht. Type KS (Kabeleindsluiting+ Scheider) en KSA (Kabeleindsluiting+ Scheider + Automaat), in 1923 is het eerste grote schakelstation "Amsteldijk" 60 velden met 6 en 10kV. Het was duurder maar compacter en veiliger voor het bedienend personeel. In de jaren daarna worden de spanningen en vermogens steeds groter.

Schakelinrichting Systeem Coq rond 1920
KSA*3/10kV. Bron: Archief Coq.

1111_hiddenijland1916
1920 Ridderschapstr-16
1920 Ridderschapstr-16 (3)
1920PrinsHendrik_bezoektJaarbeursUtrecht
1920PrinsHendriksBeursUtrecht1
1Coq_logo_fabriek1920
coq
coq1915_1920_kantoor
coq1915_1920_tekenkamer
coq1915_1920_vergaderkamer
coq1915_1920_voorgevel_ridderschapsstraat
coq1917_1920_bankwerkerij
coq1917_1920_interieurfabriek1
coq1917_1920_interieurfabriek2
coq1917_1920_interieurfabriek3
coq1917_1920_opslagruimte_plattedak_fabriek
coq1917_1920_schilderswerkplaats
coq1917_1920_toonkamer
coq1919_bezoek_wilhelmina_jaarbeurs1919
coq1920_1925_fabriek_kanaalweg
coq1920_1925_fabriek_kanaalweg2
coq1920_1925_fabriek_kanaalweg3
coq1920_1925_fabriek_metstoommachine
coq1920_1925_interieur_fabriek_kanaalweg
coq1920_1925_kantoor2
coq1920_1925_kantoor_kanaalweg
coq1920_1925_magazijn
coq1920_1925_magazijn2
coq1920_1925_tekenkamer
coq1920_1930_groepsportret_met_tweedevanrechts_hiddenijland
coq1920_grotebrand
coq1920beursbezoekprinshendrik
coq1925_02406Correspondent
coq1948
coq1953_luchtfoto_voorgrondlinks
coq1954_luchtfoto_achtergrond_Coqfabriek
Scannen0053
Scannen0055
ToonzaalRidderschapsstraat1916-1920
Vergaderkamer1917-1920-Ridderschapstraat
start stop bwd fwd
 


Schakelaanleg Systeem COQ olieschakelaar met stroomtransformator (1920-1930). Bron: KEMA

Coq Schakelkast 30 kvA transformator rond 1920-1925.

Schakelinrichting Systeem Coq rond 1920

10kV PUEM Utrecht Obrechtplein ±1930. Bron: HHG/Coq.

10 kV (1922)
10kV uit 1922

10 kV  1922
Lossen 10 kV 1922

CoqOnderstationKostverlorenAmsterdam

Bedieningslessenaars voor onderstation Kostverloren van het G.E.W. Amsterdam voorzien van NIEAF meters. Datering 1919-1925. Bron: HHG 

Schakelinstallaties/ uitbreiding assortiment
De periode van 1922 tot 1927 stond geheel in het teken van de levering van schakelinstallaties van het vierkante type, van kleine installaties tot stations van grote afmetingen. Door de groter wordende centrales begon men te denken aan grotere te onderbreken vermogens. Dit maakte druk vaste tanks nodig en omdat die vervelende bakken altijd rond wilde worden als je er een explosie in maakte, lag het voor de hand ze meteen maar rond te maken. Zo ontstond het super materiaal. Dan komen we langzamerhand in het gebied van de hogere spanningen van 24.000 (24kV) voor Rotterdam naar 36kV voor de CEF in België. Eenvoudig ging dit echter niet. Het wantrouwen tegen nieuwe ideeën en veranderingen stak steeds weer de kop op. Zo twijfelde de directeur van Rotterdam aan ons bekende losvast-zetinrichting. Dhr, Nijland vroeg hem toen of hij wel een bier uit een flesje had gedronken. Toen hier een bevestigend antwoord op kwam zei hij: "nou de sluiting daarvan is net als de onze losvast en zo’n flesje gaat toch ook niet vanzelf open". De genoemde directeur was toen geheel overtuigd. 

Olieschakelaar 10 kV 1922
Olieschakelaar 10 kV uit 1922

Olieschakelaar (1922)
Olieschakelaar 1922


Inspectie Frankrijk 1930
Inspectie installatie in Frankrijk 1930

01)mescontact-ontwerp
02)Zekeringsveld-500v
03)huis v scheider500V (zie ook 16)
04)zekeringsveld demobord
05)pasteuriseermachine hoogspann
06)proefmodel mescontact
07)messchak m isolatie 1920
08)messchak.m.isolatie 1920
09)zekeringsveld laagspan
10)10kV olie(zie ook 15)
11)pasteuriseermachine
12)onderdeel pasteur.
13)500V schakelunit1920
14)meskontakt
15)10kV olie  (zie ook10)
16)zie 03
17)zekering op isolator
18)scheider-kiesermeskont KSA
19)scheider meskontact
20)scheider meskontact
21)Schakelbord met Isolatoren
22)openbouw-scheidingsschakelaar 10kV
23)pasteuriseermachine hoogsp.
24)Hef boomschakelaar 500V 350Amp.1917
25)10-36kV en 24kV super KSA schakelstation
26)KSA 3-10kV
27)KSA 3-10kV
28)36kV-24kV super KSA schakelst
29)36kV -24kV super KSA schakelst
3)Coqolite-railsysteem0-12-10
30)36kV-24kV super KSA schakelst
31)10kV super KSA 331 schakelaar
32)60kV sterpunt schakelinrichtin
33)10-36kV en 24kV super KSA
34)0-12-10-olie-schakelaar1950
35)0-0,5-10olieschakelaar1950
37)KES 0-0,5-10
38)10-36kV en 24kVsuperKSA
39)0-0-10 olie schakelaar
start stop bwd fwd

Personeelsadvertentie 1929
Bron: NRC 15-08-1929

Elektrificatie/ nieuwe ontwikkelingen
In verband met de elektrificatie van de Nederlandse Spoorwegen worden vanaf 1932 onderstations (25 kV) gebouwd. Deze periode werd gevolgd door de levering in 1934 van een schakelinstallatie voor het onderstation Veenendaal van de P.U.E.M. in Utrecht. Het eerste station in een buiten opstelling. Een grote sprong in de ontwikkeling betekende de aanmaak van een 100.000 Volt installatie voor de P.E.B. in Groningen bestemd voor Gasselte met gescheiden fasen in olie geïsoleerd. De 100 kV olie-arme schakelaars worden in 1937 ontwikkeld. In de oorlogsperiode 1940-1945 volgt de ontwikkeling van 150 kV schakelmateriaal.

WO II
Inmiddels heeft de Tweede Wereldoorlog een schaduw over ons land gelegd. Deze situatie zag Hidde Nijland gewoon zwart-wit en weigerde elke medewerking met de bezetters. De oorlogsjaren werden overigens goed gebruikt. Reeds voor de oorlog waren in elektriciteitskringen van ons land plannen ontstaan om te komen tot koppeling van de vaderlandse centrales. Voor deze koppeling dacht men aan schakelinstallaties voor 150.000 Volt, die tot dat tijdstip nog niet in Nederland waren gebouwd, noch in open, noch in gesloten uitvoering. Nijland, die hier grote mogelijkheden voor de fabriek in zag wilde een dergelijke schakelinrichting in gesloten uitvoering wel gaan bouwen, na enige jaren van naarstig speuren en veel researchwerk zodanige resultaten bereikt, dat de directie van de P.L.E.M. op 31 december 1942 Coq de levering opdroeg voor een dergelijke installatie met een afschakel vermogen van 1500 mVA. Overigens hebben de KEMA en de PLEM geholpen bij de ontwikkeling ervan. In april 1947 kwam dan deze destijds voor Coq enorme installatie gereed. Inmiddels zag het er duidelijk naar uit dat de stijging van het elektriciteitsgebruik onverminderd voort zou gaan. Feitelijk moest al aan een afschakel vermogen van 2500 mVA kunnen worden voldaan. In 1958 werkte in Lutterade (PLEM) het afschakel vermogen op 3500 mVA. Voor Hidde Nijland was dit een bekroning van zijn werk.

Prachtige foto vervoer van een Coq installatie 1930-1940
Prachtige foto van het vervoer van een Coq installatie 1940-1950.

In 1958 bezocht H.M. Prins Bernhard de fabriek van Coq Utrecht

n 1952 brengt H.M. Prins Bernhard een bezoek aan de Nederlandse Industriële Tentoonstelling "Asi es Olanda" in Mexico DF in 1952 waar hij de Mexicaanse President Miquel Alemán Valdés rondleid. Hier ziet u de delegatie bij de beursstand van N.V. Coq uit Utrecht.Bron: Archief Coq Utrecht.

Isolatiemateriaal Coquolite
Het woord "Coquolite" komen we altijd tegen wanneer we het hebben over machines van Coq Utrecht. Wat is nu eigenlijk coquolite?

Coquolite is een speciaal dun, sterk papier (bij voorkeur uit Noord Scandinavië, omdat de bomen daar langzamer groeien en een ander cellulose aandeel hebben) wat gebruikt werd als een isolatiemateriaal (in kunsthars gedrenkt) dat onder hoge druk in de gewenste vorm werd gewikkeld om daarna in een oven te worden uitgehard. Dit isolatie materiaal werd in de eigen fabriek aan de Kanaalweg te Utrecht gefabriceerd. Daar het materiaal enigszins hygroscopisch is moet het geconditioneerd of ondergedompeld in isoleerolie bewaard worden. Alle spanning voerende delen (actieve delen) in de Coq-installatie zijn met coqolite bekleed. Het isolatiemateriaal vormt als het ware een minutieus uitgekiend bouwpakket van coquolite onderdelen (buizen, ringen, plaatjes, schroeven etc.,) van verschillende afmetingen om zo de uit vele losse componenten bestaande HS installatie volledig de kunnen isoleren met coqolite. De gehele installatie is vervolgens afgevuld met isoleerolie (Shell Diala B) deze olie dient als koeling, isolatie en bescherming tegen indringend vocht.

Papier voorbereiding Coquolite
Het papier werd eenzijdig voorzien van een mengsel bijenwas–oplosmiddel en hars. Op een wikkeldoorn met de gewenste binnendiameter werd onder een temperatuur van ca.100° Celsius, het voorbewerkte papier onderdruk van rollen op- gewikkeld, zodat er tussen de lagen geen lucht achterbleef.

Als meer dan de gewenste buitendiameter bereikt was werd de binnendoorn verwijderd en de koker gebakken in een oven, waardoor de oplosmiddelen ook verdwenen. Na afkoeling werd de koker in- en uitwendig op draaibanken bewerkt en op lengte gemaakt volgens tekening . Daarna werd de koker afgelakt, om vocht invloeden te beperken. Van elke koker werden monsterringen beproefd op doorslagwaarde per cm , en van een stel kokers van hetzelfde papier/procedé werden kokers beproefd op diëlektrische vastheid, zoals tangens δ metingen bij diverse temperaturen en spanningen. Pas daarna werden ze in de installatie toegepast.

Door: Ton van der Sluis (Siemens)
Oud medewerker COQ.

Coq Lakken met de hand 1942
Fabriek van Coq: Lakken met de hand (1942). Rechts op de foto de oven, in oorlogstijd bleef men de hele avond bij de oven i.v.m diefstal van brandstof .

Draaierij werkplaats Utrecht 1940-1950
Draaierij werkplaats Utrecht 1940 - 1950 

25 jarig jubileum
Ter gelegenheid van het 25 jarig jubileum in 1941, bood het personeel een plaquette aan de directie aan.

Elektriciteitsverbruik neemt toe/ meer vermogen nodig
Besloten werd over te gaan tot ombouw naar 2500mVA, maar …. de voortgang van werkzaamheden moest enige jaren wachten omdat de KEMA de benodigde proeven niet kon verrichten. De bezettende macht had nl. de gehele apparatuur afgevoerd. Deze wachtjaren werden evenwel goed benut met heel wat pionierswerk. De stijging van het elektriciteitsverbruik ging echter onverminderd voort. Toe de KEMA poorten opengingen bood dhr. Nijland aan om de installatie te verbouwen naar 3500mVA. Opnieuw beproevingen, opnieuw research op grote schaal weer een overwinning. Eind 1952 werden de proeven met succes afgesloten. Hoeveel denkwerk, durf en strijd kan men toch in enige simpele regels vastleggen. De veranderingen waren echter zo grondig dat feitelijk een nieuwe installatie ging ontstaan. De opdracht van de P.L.E.M. werd begin 1953 ontvangen. Weer aan de slag.

Oprichting SA "Coq-France"
Logo Coq FranceAls we de jaartallen steeds volgen dan zien we in 1953 na contacten met krachtige industriële groep in Frankrijk de oprichting en inbedrijfstelling (1954) van een fabriek in Frankrijk voor de fabricage van ons schakelmateriaal de SA "Coq-France" een wens die oprichter Hidde Nijland al vanaf het begin had. De goede naam van ons schakelmateriaal dwingt verder naar het Zuiden door. Dhr. Nijland werd benaderd nu door een groot concern in Italië. Echter hier niet de oprichting van een fabriek maar over de bouw in licentie van ons materiaal aldaar. 

Wederom in 1954 werd een definitief contract getekend. De jonge haan was nu wel volwassen geworden. Gedurende de hiervoor geschetste gebeurtenissen heeft het bedrijf doorgewerkt en de voor ons zo belangrijke 150.000 Volt installatie is inmiddels gereed gekomen en opgeleverd. De ingebruikname vond op 9 september 1958 plaats te Lutterade. Commissaris der Koningin in de provincie Limburg en de president-commissaris van de Provinciale Limburger Elektriciteits Maatschappij hebben toen het nieuwe schakelstation, een grootse eersteling, zijn plaats te innemen in de elektriciteitsvoorziening.

Eredoctoraat Nijland
Drie jaar later – korte tijd voor het overlijden van dhr. Nijland - volgde nog de aflevering van een installatie bestemd voor een schakelstation in de buurt van Genua. Deze technische prestaties hebben destijds in binnen en buitenland sterk de aandacht getrokken. Hidde Nijland heeft ook nog de voltooiing van zijn 170 kV drukluchtconstructie mee mogen maken. In 1962 ging een hoogst opmerkelijke persoonlijkheid heen uit de Nederlandse sterkstroom industrie een man die door de bijzondere gaven van intellect, creativiteit en commercieel talent een personificatie was van de technische innovatie op zijn gebied. Binnen- en buitenlandse onderscheidingen zijn hem verleend voor zijn verdienste als industrieel en als mede-oprichter van een bedrijf in Frankrijk resp. als verlener van licenties aan verschillende buitenlandse ondernemingen. In 1957 werd hem door de Technische Hogeschool in Delft het eredoctoraat toegekend voor “uitnemende verdiensten als constructeur en grondvester van een internationale industrie van unieke betekenis”. Door dr. Ir. Hidde Nijland zelf werd de verlening van het eredoctoraat in de technische wetenschappen aan de Technische Hogeschool Delft als hoogste erkenning ervaren.

Juliana en Hidde Nijland

Hidde Nijland Hidde Nijland
Hidde Nijland Bureau van Hidde Nijland

40 jarig jubileum (1956)

COQ-Haan 40j

Tijdens het 40 jarig jubileum van Coq (1956)werd bovenstaande prachtige mozaiek met daarop het logo van Coq aangeboden door het personeel. Bron: Henk Peet.

Overlijden Nijland 
In februari 1962 overlijdt dr. Ir. H.A. Hidde Nijland. Hij wordt opgevolgd door ir. R. Tijken. De besprekingen over vergaande samenwerking met Smit Nijmegen en Smit Slikkerveer verliepen tot dat moment moeizaam. Zowel Smit Slikkerveer als Coq hebben hun bedenkingen. 

De opvolgers van Nijland
Op 1 mei 1965 wordt prof. Ir. A.G. Vorster benoemd tot directeur als opvolger van ir. R. Tijken. In 1982 zijn A.A. de Heus en J. Renique de directeuren. Na 1966 is miste het bedrijf de bezielende leiding en harde hand van de oprichter/baas en gleed het bedrijf weg. Tussen 1962 en 1966 wordt op ruime schaal gebruik gemaakt van kunstharsen voor isolatoren e.d. In 1967 volgt een onderstation voor de P.Z.E.M. met een afschakel vermogen van 150 gVA. Ook in 1967 wordt de al in Hardenbergse aanwezige vestiging uitgebreid.

Coq wikkelmachine 1965
Coq Wikkelmachine 1965.

Verlofbonnetje van Coq utrecht, ontvangen van Andre Rogala. Hij vertelde er nog bij dat de auteur van het poppetje linksboven nu rond de 50 jaar is.

50 jarig jubileum
In 1966 bestond men 50 jaar en ter gelegenheid van dit jubileum schonk het personeel wederom een mooie plaquette aan de directie.

50 jarig jubileum

Overnames
Tijdens Hidde Nijland's leven zijn er vele gesprekken geweest tussen Coq, Smit Nijmegen, EMF Dordrecht en Smit Slikkerveer geweest om tot samenwerking te komen. Onder anderen Hidde Nijland wilde zijn vrijheid binnen zijn bedrijf niet opgeven. Maar na zijn overlijden in februari 1962 kwam de samenwerking tot stand, maar zonder Smit Slikkerveer. Dat kwam in handen van de Heemaf in Hengelo. In 1963 ontstond de kleine Holec met Hazemeyer en Heemaf. In 1964 wordt een deel van Coq overgebracht naar Smit, in 1966 gaat een ander deel samen met Hazemeyer.  In 1969 ontstaat de grote Holec waarin Smit Nijmegen, met Coq, EMF Dordrecht, AFO Hattem en Smit Ede  samengaan met de kleine Holec met Heemaf, inclusief Smit Slikkerveer en Hazemeijer. 

Coq wikkelmachine 1970 Coq afd. bewerking (1960 - 1970)
Links: Coq wikkelmachine 1970, rechts Coq afdeling bewerking (1960 - 1970).

Advertentie 9-6-1966 (de Toren).

Holec in de problemen
Door het sterk achterblijven van investeringen op het gebied van de elektriciteitsvoorziening in Nederland en in het buitenland vallen er klappen binnen de Holec. Een van de gevolgen is de sluiting van de vestiging in Hardenberg in 1977. Een deel wordt overgenomen door Elin en een ander deel door Siemens. Vanuit Elin volgen nog diverse uitsplitsingen en uiteindelijk is Coq dus geheel opgegaan in Siemens en Eaton. (zie schema hieronder).


Schema hoe Coq uit elkaar viel.
Zo viel Coq uitelkaar.

Schema Coq
Schema Coq.

In 1982 verhuisde het bedrijf van Utrecht naar Amersfoort. In 1987 werd de industriegroep Hoogspanning zelfstandig binnen Holec. Er werkten toen 25 personen. Na 1989, bij de uitverkoop bij Begemann komt een deel van Coq via Elin-Vatech (1995) bij Siemens (2006). Op 1 februari 2007 is Coq formeel en juridisch opgegaan in Siems Nederland. De locatie Amersfoort blijft zolang het rendabel is nog open. HAT midden spanning gaat via UBS (1995), Delta (1998) naar Eaton (2003). Al deze veranderingen kostten een aantal medewerkers hun baan. In 2001 was er een staking om tot een beter sociaal plan te komen. De laatste groepsfoto met 110 medewerkers werd in 2002 gemaakt.

Voor onderhoud van de geleverde schakelaars is men nu aangewezen op Eaton en Service Siemens Amersfoort.

Laatste groepsfoto
Laatste groepsfoto personeel Coq (2002). 

De betekenis van de naam Coq
De naam Coq, Frans voor haan was al vanaf het begin ingegeven om ook in Frankrijk zaken te beginnen. De naam is ontstaan door de voorletters en achternaam van Hidde Nijland achter elkaar te zetten H.A.H.N. In het Duits is dat Hahn, in het Nederlands Haan. is De Eerste Wereldoorlog hield de oprichting tegen. Pas in 1953 gaat Coq zaken in Frankrijk doen. 

Hidde Nijland

Bron: Archief Holec/ Archief Smit Transformatoren / Ton van der Sluis, Siemens (oud medewerker Coq)

Ay siet wat goede courage vermag!

Gebed voor Coq

Heer, zie neer op deze klere kast
Waarvan nooit wat past
Maar moest het toch zijn
Dan is er weer een oliefestijn
P.Z.E.M. en N.K.F zijn steeds bereid
Om Coq te helpen uit zijn narigheid
Maar om hen steeds weer bij te staan
Gaan onze vrije uren naar de maan
Maar even verder gaan zonder gein
Coq zijn dank zal oneindig zijn

 

 

Reacties  

# oude boeken over coq.Jan Tigchelaar 25-03-2010 13:51
Beste mensen,
Ik bezit nog een boek uit 1947 over coq omdat mijn grootvader toen 25 bij coq in dienst was.Mijn grootvader is ruim 50 jaar in dienst geweest van coq.
Hij is 1959 met pensioen gegaan en ik ben in 1962 bij coq begonnen
Daarnaast heb ik nog een boekje uit 1956 waarin alle afdelingen in foto's staan.

ik hoor wel of er belangstelling voor is.

Met vriendelijke groet,
Jan Tigchelaar
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# RE: oude boeken over coq.Leo Geldof 16-11-2016 12:58
Hallo Jan Tigchelaar,
Ik heb wel belangstelling voor het boekje uit 1947 over Coq. Mijn schoonvader M de Bruijne heeft bij Coq gewerkt op de administratie van 1939 tot 1947 op de administratie. In de oorlog is hij ook nog ondergedoken geweest in de fabriek en heeft de fam de Bruijne tijdelijk in de portierswoning gewoond. Ik ben op dit moment bezig met een verhaal over de fam van mijn vrouw. Vandaar mijn belangstelling voor dat boekje
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# autopiet verheijen 07-04-2010 20:09
De auto van Hidde Nijland gefotografeerd op de verkeersbrug Kelpen Limburg met het nummer GZ-37200 voor mei 1940 wordt gecontroleerd door politietroeper Peter Looijs een zwager van mij de foto heb ik in mijn bezit duidelijke foto.
Mvg Piet Verheijen Ospel Limburg
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# Laatste echte foto.Dirk J. Nijland 03-01-2011 11:24
Eerst moet mij van het hart dat ik dit een mooie website vind!

Maar dan de tweede reden van dit bericht: de laatste foto is niet Prins Berbard die bij de N.V. Coq te Utrecht op bezoek is, maar (inderdaad) bij de stand van "Coq" op de Nederlandse industriële tentoonstelling "Asi es Olanda" in Mexico DF in 1952 waar hij de Mexicaanse President Miquel Alemán Valdés rondleidt.
Mijn vader, Dirk Volker Nijland (die U op de rug ziet naast het apparaat) , die een zoon was van de kunstschilder Dirk Hidde Nijland, een broer van Henk Hidde Nijland, had in 1948 een werkrelatie met de N.V. Coq gekregen om het personeelsblad 'Cantecleer' te verzorgen, maar had na verloop van tijd ook een taak bij de afdeling Verkoop en vertegenwoordig e "Coq" als zodanig op deze beurs.
Onder het pseudoniem G. van de Walcheren schreef mijn vader later de roman "Scherven langs de Hemel" (1955, Amsterdam: Uitgeverij Meulenhoff; Bijenkorf literatuurprijs 1956) over het reilen en zeilen bij de N.V. Coq, maar verplaatste deze bedrijfswereld naar de fictieve scooterfabriek S.A. Moto-Minini in Italië. Kort daarop stopte de de werkrelatie tussen de N.V. Coq en mijn vader.

Alle succes toegewenst met deze Coq site !!

Dirk J. Nijland.
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# Wie kent Jacob de jagerHans de Jager 24-01-2011 00:29
Allereerst even wil ik zeggen dat ik dit een geweldige site vind.

Maar nu mijn vraag.. Mijn vader heeft op de kanaalweg gewerkt. Uit de verhalen die hij wel eens vertelde begreep ik dat hij onderhouds- of schilder was. Ook heb ik hem horen vertellen dat hij met de trein naar amsterdam moest om daar "generatoren" te schilderen.
Mogelijk is hij in dienst gekomen in 1950 en uit dienst gegaan in 1959. Zijn naam Johan de Jager, maar ook wel Jacob, Jacobus, Co of cobus genaamd.
In 2008 is hij overleden en ik zou graag in contact komen met mensen die hem hebben gekend of waar hij mee samengewerkt heeft.
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# zoekendeGast 19-10-2012 17:05
goede middag ik ben gerrit Barth 66 jaar en al heel lang op zoek naar erik gerards -(schouten) hij is in denk ik 1963 bij coq in utrecht gaan werken later ook in amersfoort we zijn jaren bevriend geweest en maakten samen vacantie reizen op de bromfiets naar italie misschien weet u iets meer van hem mijn tel nr 0345572957 ik hoor graag van u vr gr gerrit Barth
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# fotoalbum en medailep wijnen 06-12-2012 15:55
goedendag,
mijn grootvader w. wijnen heeft een medaile gekregen ter ere van 25 jaar jubileum ( 1937-1962)en heeft daarnaast ook een fotoalbum met allerlei foto's van afdelingen en personeel. ik hoor graag of hier belangstelling voor is . groeten p. wijnen
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# boekPeter Sprangers 05-03-2015 16:21
De stichting HKTH is zeker geïnteresseerd in documentatie over Coq.

We geven publieksvoorste llingen 1 maal per drie maanden.

vr.groet,

Peter Sprangers
secretaris
st.Historische Kring Tolsteeg-Hoogra ven / Utrecht
't Goylaan 77, 3525AA Utrecht

p/a

Zeeltstraat 16
3525TG Utrecht
030-2960814


www.hkth.nl;
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# RE: fotoalbum en medaileLeo Geldof 16-11-2016 13:04
Hallo Jan Tigchelaar,
Ik heb wel belangstelling voor de foto'S uit het album over Coq. Mijn schoonvader M de Bruijne heeft bij Coq gewerkt op de administratie van 1939 tot 1947 op de administratie. In de oorlog is hij ook nog ondergedoken geweest in de fabriek en heeft de fam de Bruijne tijdelijk in de portierswoning gewoond. Ik ben op dit moment bezig met een verhaal over de fam van mijn vrouw. Vandaar mijn belangstelling voor dat boekje
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# coq UtrechtD.van Roekel 25-01-2013 21:39
met plezier dezze site zitten doorkijken. Mijn Vader werkte bij Coq utrecht en is mee gegaan naar Amersfoort. Vroeger als kleine jongen vaak door de fabriek gelopen. En mee geweest naar oefeningen en wedstrijden waar de bedrijfs brandweer van qoc aan mee deed.
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# Coq UtrechtRemco Wilbrink 13-02-2013 23:25
Goedenavond

Ik ben de zoon van Ben Wilbrink ,
Mijn vader heeft bij Coq in Utrecht gewerkt,
en zegt dan altijd dat het een mooie tijd was.

Ik heb 14 jaar bij DE gewerkt in Utrecht ,en ik zeg ook steeds dat het een mooie tijd was.

Ben nu een boek aan het maken over de mooiste oude bedrijven met gevoel en emotie .

Lijkt me zo mooi om aan materiaal te komen zoals oude foto,s van bv een allerdaagse dag of van een bedrijfsfeestje of iets anders!!

Hoop dat hier nog iets van is .

Groet

Remco Wilbrink
Montfoort
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# RE: Coq UtrechtNel Bakker-Jansen 22-02-2017 00:09
Beste Remco,

Ik ben een oud collega van jouw vader, maar ook van jouw oom Hennie. Zij waren toch een tweeling. Hennie werkte bij mij op de afdeling nacalculatie en jouw vader zat op een afdeling waar ik de naam van kwijt ben. Het was zeker een mooie tijd.
Hartelijke groet
Nel Bakker - Oudewater.
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# Chris RijndersEd van Riet 15-11-2014 10:27
Ben de kleinzoon van Chris 'krik' Rijnders.
Mijn opa heeft lange tijd bij systeem Coq gewerkt als draaier/mach. bankwerker.
Ik ben nog steeds in het bezit van zijn jubileum Pontiac horloge met inscriptie
1924 -1963
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer
# Gerard OverbeekElna Overbeek 09-06-2017 15:55
Hi, mijn vader heeft altijd bij Coq gewerkt, heeft er iemand nog foto's van Gerard Overbeek of leuke verhalen??Ik heb zelf toen ik op school zat in de vakantie,s door de fabriek gelopen met melk.Ik stond s'avond in de kantine met mijn vader met bloemschikken enz.
Bedankt, Elna Overbeek
Antwoorden | Antwoorden met citaat | Citeer

Plaats reactie


Cloud tag

Laatste nieuws

Laatste reacties

Uitgelicht

Statistieken

Aantal bekeken pagina's
2723912

Wie is online

We hebben 74 gasten en geen leden online

Nieuwsbrief

DMC Firewall is a Joomla Security extension!