TCS/Heemaf
Twentsch Centraal Station voor Stroomlevering / Heemaf (1916)
EMF Dordt
Werklui van Willem Smit & Co's Electromotorenfabriek in Dordrecht (1916)
Smit Slikkerveer
Draaistroomgenerator 16-11-1912
Rento Hofstede Crull
De oprichter van de Heemaf bij een machine van de General Electric Company tijdens de Wereldtentoonstelling in Chicago (1893).
Heemaf (Hofstede Crull & Willink)
2 transformatorzuilen op wagon van Staatsspoorwegen (1-9-1913)
Heemaf
Een Heemaf vrachtauto met daarop een Heemaf motor staat voor de nieuwe Heemaf fabriek (1900)
Heemaf
Wikkelarij 1922
Heemaf
Grote machine hal 1919
Hazemeyer
Floris Hazemeyer, oprichter van Hazemeyer bij de fabriek aan de Tuindorpstraat in Hengelo (1914)
Heemaf
Elektrische centrale Helpman Groningen 1914
Electromotorenfabriek (EMF) Dordt
Wikkelarij Ruckphen (1948)
Smit Transformatoren
Vervoer transformator door fa. Frederiks d.m.v. paardentractie (1913-1915)
Systeem Coq Utrecht
Hidde Nijland, oprichter Coq Utrecht met de fabriek (1920)
Hazemeyer
Reyrolle hal (1922)
Systeem Coq Utrecht
Lossen van een 10 kV (1922)
Heemaf
Poseren tijdens eerste proefrit van locomotieven voor Java. In midden met vlinderdasje HEEMAF directeur Keus (1928)

Laatste updates

Hendrik Buursink - 50 jaar Heemaf / Holec Projects

Wynand Buursink stuurde mij een aantal foto's van zijn vader die in totaal 50 jaar bij de Heemaf in Hengelo heeft gewerkt. Hij werkte van 1942 tot 1992 bij de Heemaf (later Holec Projects).

Hieronder in het kort zijn loopbaan bij de Heemaf en bij Holec.

Hendrik Buursink werd geboren in 1928.  Na 7 jaren lagere school (Leusveen school) begint hij op zijn 14e (14-9-1942) als loopjongen bij de Heemaf bij het Centrale Postbureau. Hij werkt daar 1 jaar. Daarna gaat hij naar de afdeling lichtdruk en vanaf 1952 werkt hij bij de afdeling prijscalculatie.

Henk Buursink

Hendrik Buursink als jongste medewerker bij de Heemaf (1942). Bron: Wynand Buursink.

Hendrik volgt verschillende interne cursussen in de avonduren.

  • 1942-1943 de Ambachtsschool
  • 1943-1948 de Handelsavondschool
  • 1943-1954 cursus Werktuigbouwkunde


1946 - De Heemaf ontvangt schoenzolen voor zijn medewerkers n het kader van een actie van directeur Keus die via bevriende relaties van General Electric uit de Verenigde Staten in het bezit kwam van schoenzolen voor zijn personeel. Na de oorlog was er gebrek aan alles, dus zelfs schoenzolen waren zeer welkom. De jongeman zittend aan de tafel is Hendrik Buursink. Bron: Historisch Centrum Overijssel te Zwolle. Meer info over deze foto.

In 1949 tot 1950 dient Hendrik Buursink als militair in Nederlands Indië en daarna komt hij weer terug bij zijn geliefde Heemaf en weer bij zijn oude afdeling (prijscalculatie). Tussen 1962 en 1967 is hij daar chef geworden. In 1972 zien we hem op de afdeling ADO, en vanaf 1978 op de afdeling OBI. In de jaren zestig van de vorige eeuw gaat de Heemaf op in de veel grotere HOLEC groep en uiteindelijk valt de Heemaf uit elkaar. De activiteiten worden dan elders in de HOLEC groep onder gebracht.

Lees meer

Biografie Rento Wolter Hendrik Hofstede Crull (1863-1938)

Rento Wolter Hendrik Hofstede Crull, elektriciteitspionier, sportman en fabrikant

PortretHofstedeCrull-1917
Rento Wolter Hendrik Hofstede Crull rond 1917. Bron: HHG

Rento Wolter Hendrik Hofstede Crull (26-11-1863, Meppel - 08-09-1938 Doetinchem). Vader: Wolter Hendrik Crull (1828-1864). Moeder: Catharina Annette Kuiper (1831-1909). Echtgenote 1 Aleida Johanna Hendrika Dikkers (1865-1928). Echtgenote 2: Elisabeth Kühm. Kinderen: 4 dochters: Johanna (1895-1945), Catharina Annetta Jacoba (1897-1989), Woltera Hendrika (1900-1966 )  Aleida Johanna Hendrika (1902-1971)

Inleiding
Rento Wolter Hendrik Hofstede Crull werd geboren in 1863. Na de lagere school in de stad Groningen en een weinig succesvol verlopen HBS tijd in diezelfde stad, werkte hij enkele jaren in een fabriek in Borne. Hij pakte daarna de studie weer op. Ditmaal aan de technische hogeschool in Hannover, waar hij elektrotechniek studeerde.

In 1891 ontwikkelde hij veel activiteit voor het Amerikaanse bedrijf Thomson Houston' op de grote elektriciteitstentoonstelling in Frankfürt am Main. Direct na die tentoonstelling volgde een periode van drie jaren praktisch werken in de fabrieken van Thomson Houston en General Electric in de Verenigde Staten. Hij bezocht daar ook de Wereldtentoonstelling in Chicago van 1893. 

Op 1 april 1894 begon hij in Borne een technisch bureau, dat zich aanvankelijk vooral toelegde op installatiewerk, op de handel in elektrotechnische materialen en op het stichten van openbare elektriciteitsbedrijven. In 1897 volgde zijn associatie met de werktuigbouwkundige ingenieur Willem Willink en stichtten zij samen de firma 'Hofstede Crull en Willink'.

Lees meer

Suikerfabrieken in Ethiopië - samenwerking Stork en Heemaf (1954 -1969)

Het Amsterdamse bedrijf HVA (Handels Vereniging Amsterdam) was voor de Tweede Wereldoorlog een van de grootste agrarische bedrijven ter wereld. Ze beheerden in Ned. Indië plantages met fabrieken en hadden meer dan 150.000 personeelsleden in dienst. Echter in 1957 werden alle zaken door Soekarno zonder een reële vergoeding genationaliseerd. De HVA zocht andere mogelijkheden en vond die in Ethiopië. Daar werden drie grote suikerfabrieken gerealiseerd. Belangrijk was hierbij de goede relatie tussen ons koningshuis en keizer Haile Selassie, nazaat? van koning Salomon, bekend uit de bijbel. En de geschiedenis herhaalde zich.

Dat waren Wonji 1954, Sjoa (Shoa) 1962 en Metahara 1969. De HVA werd hiermee de grootste investeerder in Ethiopië. Voor de bouw moest alles worden ingevoerd, moerassen werden drooggelegd, ziektes bestreden, wegen en woningen gebouwd. In 1974 werd er 130.000 ton suiker geproduceerd en waren 30.000 gezinnen van de fabrieken afhankelijk. Wonji ligt 80 km ten zuidoosten van de hoofdstad Addis Abeba, Sjoa 110 km ten zuidoosten en Metahara ligt 130 ten oosten ervan.

Schakelbord Heemaf (Wonji).

In de Tubantia van 1-12-2017 j.l. stond een leuk artikel dat mooi aansluit bij het artikel over de suikerfabrieken in Ethiopië. Willy Ahlers stuurde mij dit artikel.

In 1951 kreeg de HVA toestemming van de Ethiopische regering om op de Wonji vlakte een suikerfabriek te bouwen. Belangrijk was de Awashrivier die er langs stroomde. Veel problemen moesten worden overwonnen.

Lees meer

Heemaf en de ontwikkeling van de telefonie in Nederland (1931-1977)

Heemaf begon rond 1931 in Nederland met de productie van telefoontoestellen en het zelf maken van onderdelen werd zeer ver doorgevoerd. Slechts 1 centraal asje van de kiesschijf werd in Zwitserland ingekocht en de rest werd bij de Heemaf gemaakt en in elkaar gezet. De telefoontoestellen waren gemaakt van bakeliet en onverslijtbaar.  

Alexander Graham Bell praat door zijn eerste prototype telefoon 1876

De ontwikkeling van de telefoon begon al veel eerder. Alhoewel anderen het idee van de telefoon ontwikkelden was het Alexander Graham Bell die op 14 februari 1876 patent vroeg op zijn uitvinding "verbetering van de telegrafie". Hij kreeg zijn patent op de telefoon op 7 maart 1876. Hij kreeg wel meer dan 500 processen aan zijn broek toen de belangrijkheid van de telefoon zichtbaar werd. Hij won ze allemaal. Het ontwikkelde apparaat werkte eerst niet goed. Pas op 10 maart 1876 lukte het hem zijn assistent Watson telefonisch op te roepen. "The Bell Telegraph Company" werd opgericht. Het zou een van de grootste telefoniebedrijven van de wereld worden.  

Thomas Alva Edison

Edison
Thomas Alva Edison verbeterde de telefoon door toepassing van een koolmicrofoon. De eerste telefoons werkten zonder centrale; er was allen één verbinding tussen twee telefoons.

Lees meer

Eenfase elektromotor van de VIJF uit Doetinchem (1925 - 2018)

Jan Keuper stuurde mij een e-mail over de bijzondere elektromotor van de VIJF uit Doetinchem die hij nog in zijn bezit had. Hij heeft deze motor in de jaren zestig van de vorige eeuw gekocht voor een houtdraaibank die hij gebruikte en de motor werkt nog steeds. De oerdegelijke motor is gemaakt tussen 1925 en 1930 en dit is het eerste exemplaar dat ik ben tegen gekomen afkomstig van elektromotoren fabriek de VIJF uit Doetinchem, opgericht door Hofstede Crull in 1920. De fabriek heeft slechts 14 jaar bestaan en werd in zijn korte bestaan geteisterd door overstromingen en diverse branden, wat uiteindelijk tot het faillissement leidde in 1934. De motor is geschonken aan het Holec Historisch Genootschap en is binnenkort te zien bij Techniek Museum het Heim in Hengelo.

 

Lees meer

De transformatorzuil (peperbus) van de Heemaf

Een transformatorzuil (ook wel trafozuil of peperbus) is feitelijk een transformatorhuisje in de vorm van een reclamezuil. Deze transformatorzuilen verschenen aan het begin van de twintigste eeuw bij de aanleg van elektriciteitsnetten in vele steden als Amsterdam, Den Haag, Rotterdam, Den Bosch en Delft.

Ernst Theodor Amandus Litfaß.De bedenker was een Duitser, Ernst Theodor Amandus Litfaß. In Duitsland (Berlijn) werden deze "Litfaßsäulen" al in 1854 gebruikt als aanplakzuil voor het laatste nieuws en reclame, maar ook om wildgroei met aanplakbiljetten tegen te gaan. De zuilen kregen later een extra functie als telefoonkabelverdeler of transformatorhuisje. In het jaar 1884 plaatste het Duitse bedrijf  "der Berliner Elektrizitätswerke AG"  het allereerste transformatorhuisje in een zuil. De buitenkant van de transformatorzuil werd verhuurt door het elektriciteitsbedrijf als aanplak ruimte voor affiches waarmee extra inkomsten werden gegenereerd. 


Compleet gemonteerde transformatorzuil op betonnen sokkel met uitsparingen voor kabelinvoer en afgenomen omhulsel. (1-12-1914), bron: Historisch Centrum Overijssel te Zwolle.

Lees meer

Dolf van Rijswijk - 40 jaar Coq Utrecht (1934 - 1974)

Begin maart 2018 ontving ik van Nike van Rijswijk een serie foto's uit het fotoalbum van zijn grootvader Adolf van Rijswijk die zijn leven lang werkte voor Systeem Coq uit Utrecht.  

Zijn grootvader, Adolf van Rijswijk (Dolf genoemd) is te zien op de eerste personeelsfoto van Coq. Dhr. van Rijswijk was hoofd buitenmontage,hoofd van het hoogspanningslab en hoofd eindcontrole van de schakelaars, dus een veelzijdig man. De foto's die Nike van Rijswijk stuurde komen uit een fotoalbum waar zijn opa een reis maakte naar Frankrijk en Algerije voor Coq BV in 1953. Het doel van de reis was het plaatsen van COQ installaties bij diverse elektriciteitscentrales en onderstations. Eerst ging de reis naar Frankrijk  (St. Auban, Sisteron en Valenciennes) en vervolgens naar Algerije (Algiers). In hetzelfde jaar werd door Hidde Nijland de firma  SA Coq-France opgericht met fabrieken te Pantin (Parijs) en Libourne (bij Bordeaux). Ik neem aan dat de installaties waaraan dhr. van Rijswijk heeft meegewerkt in Frankrijk daar ook mee te maken hebben gehad.  In beschrijvingen staan namen van COQ medewerkers zoals: Van de Mars, Hogenberk, Beumer, Scherpenzeel, Buitenhuis, Willem Vroman, Forclum, v.d. Berg. Bij de foto's hebben we zoveel mogelijk de teksten vermeld zoals die stonden aangegeven achter op de foto.

OPROEP:
Nike van Rijswijk wil graag de volledige namen willen weten van deze COQ medewerkers die collega’s waren van zijn opa. 

Ook namen bij de foto's zijn interessant voor hem. De namen en andere opmerkingen kunnen doorgegeven worden door een bericht te plaatsen onderaan dit artikel of per mail naar: rudohermsen@hotmail.com  - onder vermelding van het fotonummer. Binnenkort volgt er nog een korte beschrijving van de loopbaan van dhr. van Rijswijk bij Coq.

Lees meer

WO II Luchtalarm systemen gemaakt door de Heemaf /EMF Dordt

Nederland was neutraal in de Eerste Wereldoorlog en wilde dat ook zijn tijdens de Tweede Wereldoorlog. Heel naïef dacht de regering dat Nederland niet bij de oorlog betrokken zou raken. Behalve in het leger had men ook weinig geïnvesteerd in beschermende maatregelen voor de burgers zoals luchtalarm, geleidelichten en schuilkelders. Ergens bij de IJssel zou ons leger tegenstand gaan bieden aan een eventuele Duitse inval zodat Hengelo direct in Duitse handen zou vallen. De Heemaf speelde daarop in en begon al ruim voor de oorlog met de bouw van (half) ondergrondse schuilplaatsen op het Heemaf complex voor het personeel maar ook voor de burgers van Hengelo. Ook hield men oefeningen met de EHBO ploeg en de bedrijfsbrandweer in samenspraak met de LBD. 

Oefening met gewonden op het terrein van de Heemaf door de EHBO ploeg (1940), Bron: Historisch Centrum Overijssel te Zwolle.

Ook EMF Dordt had eigen schuilkelders gebouwd voor het personeel en de burgers. Hier zien we 3 dames van EMF Dordt bij de deur naar de schuilkelder vanwege een dreigend bombardement (1943). Bron: Archief Dordrecht.

Lees meer

De historie van Coq Utrecht (1916-1977)

Coq Logo

De oprichting van Coq vindt plaats op 22 juli in 1916 met de stichting van N.V. Electro-Apparatenfabrieken "Systeem Coq" door Ir. H.A. Hidde Nijland. Nijland begon zijn loopbaan bij de NV Electrotechnisch Industrie v/h W. Smit en Co te Slikkerveer na in 1908 als 23 jarige elektro-technisch ingenieur te zijn afgestudeerd. Als student werktuigbouwkunde koos hij in 1905 voor de nieuwe studie richting elektrotechniek. Vandaar zijn mechanische en fysisch inzicht bij zijn latere ontwikkelingen.

Hendrik Arend Hidde Nijland werd in 1885 in Dordrecht geboren en overleed in 1962 in Laren (NH). In 1914 wilde hij samen met zijn oom A.C. Volker Adriaanzn een fabriek voor elektrotechnisch schakelmateriaal beginnen, maar het begin van Wereldoorlog I verhinderde dat. Wel gebruikte hij zijn voorletters HAHN, het Duitse woord voor een haan voor de naam van zijn bedrijf. Haan is in het Frans Coq. Omdat Frankrijk toen nog niet lukte richtte hij zich op de Nederlandse markt.

Eerste personeelsfoto Coq Utrecht 1917
 Oudste personeelsfoto Coq Utrecht (1934-1940) (zittend in het midden, Hidde Nijland). Bron: Archief Coq.

Doel was de vervaardiging van elektrische apparaten voor laag- en hoogspanningstoepassing. Het bedrijf werd gevestigd aan de Ridderschapstraat 6 in Utrecht. In 1917 nam Coq deel aan de eerste Utrechtse Jaarbeurs met hefboomschakelaars 500V en 350A, schakelborden, verdeelkasten, smeltveiligheden en scheidingsschakelaars tot 25kV. 

Schrijf reactie (1 Reacties)

De historie van de Heemaf - de periode Hofstede Crull (1894 - 1919)

De Heemaf is opgericht in 1908 als voortzetting van een in 1894 gestichte particuliere onderneming. De geboortedatum van Heemaf kan gesteld worden op 1 april 1894. Op die dag werd in Borne door R.W.H. Hofstede Crull een technisch bureau opgericht. Het was de beginperiode van de fabricage van elektrische apparaten in ons land. Meer bekendheid kreeg de onderneming na toetreding van W. Willink in 1897. De onderneming werkte vanaf dat moment onder de naam de firma Hofstede Crull & Willink. De onderneming richtte zich op het opzetten en beheren van elektrische centrales in ons land. Daarnaast werden elektrische installaties in fabrieken aangelegd o.a. in de vorm van licht- en krachtnetten. In 1900 volgde de verhuizing naar Hengelo.

Hofstede Crull

19-07-1894 
Links: Rento Hofstede Crull in zijn jonge jaren, rechts een  van de eerste artikelen waar we Hofstede Crull tegen komen, bron: de Gorcummer Courant van 19-07-1894 

Schrijf reactie (0 Reacties)

De historie van Hazemeyer (1907-heden)

Van Hazemeyer naar Eaton in 100 jaar

FlorisHazemeyer

Floris Hazemeyer wordt geboren te Rotterdam op 24 april 1872. Zijn ouders verliest hij op jeugdige leeftijd. Na de lagere school gaat hij studeren aan de Academie (MTS) te Rotterdam en voltooid zijn praktische opleiding bij de Khotinsky in 1887 waar hij alle mogelijke technische problemen moet oplossen. De Kothinsky, een Russische zeeofficier, was de ziel van de onderneming, constructeur en uitvinder. Bij de Kothinsky maakte men gloeilampen, maar ook accu's en ondergrondse kabels (koperdraden in houten kokers) waarmee men een elektriciteitscentrale exploiteerde. Twee andere medewerkers van de Kothinsky (Roothaan en Alewijnse) waren zijn directe collega's. Zij verlieten in 1888 de Kothinsky om een gloeilampenfabriek in Nijmegen te beginnen. Floris Hazemeyer werkt nog enige tijd bij van Rietschoten en Houwens en bij de "Electriciteitsmij Volta" alvorens Hofstede Crull hem aanneemt.


Een bijeenkomst van de directie en ingenieurs van Hazemeyer (1928).Een verjaardag of jubileum? Dit is niet bekend. Zittend tweede van links is oprichter Floris Hazemeyer, rechts daarnaast is directeur Jansma van der Ploeg, staande tweede van rechts is Ir. Arnold Janssen, Bron: Martin Ouwerkerk. 

Schrijf reactie (0 Reacties)

Geschiedenis van Holec

Holec logo

Kleine Holec

Nadat in 1962 Smit Slikkerveer opgegaan was in Heemaf werd in 1963 samenwerking met Hazemeyer gezocht. Motieven voor vergaande samenwerking werd ingegeven door het feit dat de bedrijven sec niet sterk genoeg waren om op de internationale markt een rol te spelen. De samenwerking tussen Heemaf, Smit Slikkerveer en Hazemeyer werd ook wel de kleine "Holec" genoemd.

Grote Holec

Op 5 augustus 1969 werd bekend gemaakt dat er een samenwerking kwam tussen Smit Nijmegen Electrotechnische Fabrieken N.V. (Smit Nijmegen) en de Samenwerkende Electrotechnische Fabrieken Holec N.V. (Holec) met als doel algehele samenwerking. Op dat moment was Smit Nijmegen houdstermaatschappij van alle aandelen van EMF, Coq, AFO, Olthof’s Transformatorenfabriek in Ede en Smit Nijmegen-Compro.

Bedrijfsfilm van de zojuist opgerichte (grote) Holec uit 1968/1969. Bron: Historisch Centrum Overijssel / HHG

Na het samengaan van Holec en Smit vormen de gezamenlijke activiteiten een programma dat hoofdzakelijk bestaat uit: 

Schrijf reactie (0 Reacties)

Historische nieuwsflits

Heemaf SKA Reclame (1932)

Van dhr. Jansen ontving ik een ingescande krant met een prachtige Heemaf SKA advertentie uit 1932. (klik op de foto voor het complete blad uit die krant (pdf).

Reclame SKA motor van de Heemaf (1932)

Schrijf reactie (0 Reacties)

Heemaf SKA Motoren lichtreclame

Heemaf SKA Motoren winkel

Heemaf SKA Motoren lichtreclame. Wie weet meer over deze foto te vertellen? Jaartal enz.  Bron: HCO Zwolle.

Schrijf reactie (0 Reacties)

HHG Video Box

Cloud tag

Laatste nieuws

Laatste reacties

Uitgelicht

Statistieken

Aantal bekeken pagina's
3772298

Wie is online

We hebben 91 gasten en geen leden online

Our website is protected by DMC Firewall!